Bajgle

Bajgle to około siedem wieków historii, a narodziny bajgli to co najmniej dwie teorie, które opowiedziała autorka Maria Balinska w „The Bagel: the Surprising History of a Modest Bread”.

Pierwsza teoria mówi że pierwsze bajgle pojawiły się pod koniec siedemnastego wieku w Austrii, i zostały wynalezione przez wiedeńskiego piekarza który chciał oddać hołd królowi Polski Janowi Sobieskiemu. Ponieważ król kochał konie, piekarz postanowił uformować swoje pieczywo w kształcie koła, tak aby przypominało strzemię (po niemiecku „Beugel”).

Druga teoria mówi, że bajgle przybyły z Niemiec do Polski w ramach migracji w czternastym wieku. Niemieccy imigranci przywieźli ze sobą okrągłe, zaplatane pieczywo zwane „precle”.

W Polsce niemieckie precle zamieniły się w skręcone okrągłe pieczywo z dziurką w środku, które znane jest jako „obwarzanek”.

W tamtych czasach obwarzanek absolutnie nie był jedzeniem dla ubogich, ponieważ był robiony z mąki pszennej a mąka pszenna była produktem, na który mogła sobie pozwolić tylko szlachta.

Ale narodziny bajgli jako żydowskiego pieczywa miały miejsce dopiero w szesnastym wieku, kiedy w końcu polscy Żydzi otrzymali możliwość produkcji chleba.

Polscy piekarze żydowscy nazywali ten produkt „bajgiel”, a etymologia tego słowa wywodzi się od słowa „beygl”, które w jidysz oznacza „pierścień”: obwarzanek stał się gładki.

Pierwsze zapisy o bajglach pochodzą z początku siedemnastego wieku z Krakowa, gdzie zalecano je kobietom po porodzie.

Mimo że bajgle zaczynały swoją karierę kulinarną jako jedzenie dla bogatych, przez lata stały się codziennym jedzeniem ulicznym kojarzonym raczej z biedą. Isaac Bashevis Singer w książce „A Day of Pleasure: Stories of a Boy growning up in Warsaw ”, pisze:„ Uliczni sprzedawcy sprzedawali bochenki chleba, kosze bajgli i bułek, wędzony śledź, gorący groszek, brązową fasolę, jabłka, gruszki i śliwki ”

W dziewiętnastym i dwudziestym wieku bajgle przeżyły wszystkie tragiczne wydarzenia w historii polskich Żydów. W tym wielką migrację do Stanów Zjednoczonych, gdzie pieczywo to stało się bardzo popularne, niestety często produkowane masowo, co zmieniło niektóre jego cechy. Smak bajgla stał się słodszy, konsystencja bardziej miękka, a gotowanie w wodzie zostało zastąpione gotowaniem na parze.